Ոսկեպարի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի

Ոսկեպարի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի

Ոսկեպարի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին գտնվում է Տավուշի մարզում՝ Ոսկեպար գյուղից մոտ 400 մ հյուսիս-արևելք, Ոսկեպար գետակի ձախափնյա լանջին։ Հուշարձանի առաջին հայտնի գրավոր նկարագրություններից մեկը կատարել է բանահավաք Ս. Քամալյանը 1884 թվականին՝ այն բնութագրելով որպես հին գյուղի արևելյան կողմում գտնվող խաչաձև, սրբատաշ քարով կառուցված վանք։

Եկեղեցու թվագրության շուրջ ուսումնասիրողների կարծիքները միանշանակ չեն։ Այնուամենայնիվ, այն թվագրվում է VII դարով։

Սուրբ Աստվածածինը փոքրաչափ կենտրոնագմբեթ քառախորան եկեղեցի է և հայկական ճարտարապետության մեջ դասվում է Մաստարայի տիպի կառույցների շարքին։

Արևելյան՝ ավագ խորանի երկու կողմերում կառուցված են երկարավուն ուղղանկյուն ավանդատներ։ Ավագ խորանի ներսում պահպանվել է վաղ միջնադարյան եկեղեցիների համար կարևոր մանրամասն՝ ամբողջ կիսաշրջանով ձգվող քարե աստիճան-նստարան։

Կառույցը շարված է դեղնադարչնագույն և վարդագույն ֆելզիտային տուֆի մեծ սրբատաշ քարերով։ Շարվածքի որոշ քարերի վրա պահպանվել են վարպետների նշանագրեր։ Լուսամուտների պսակներն ավելի զուսպ են, սակայն դրանցից երկուսի վրա պահպանվել են շուշանածաղիկ հիշեցնող զարդեր։ Այս մանրամասներն հատկանիշներից ելնելով՝ հետազոտողները եկեղեցին կապում են VII դարի հայկական ճարտարապետության հետ։

1975–1977 թվականներին ճարտարապետ Հրաչյա Գասպարյանի նախագծով եկեղեցում իրականացվել է ամբողջական վերականգնում։


Քարտեզ