Գյումրու պատմական սրտում գտնվող Մհեր Մկրտչյանի տուն-թանգարանը նվիրված է հայ ամենանշանավոր դերասաններից մեկի կյանքին ու ստեղծագործական ժառանգությանը։
Այն հիմնադրվել է 2004 թվականին և պաշտոնապես իր դռներն է բացել 2006-ին։ Թանգարանը տեղակայված է 20-րդ դարի սկզբին կառուցված սև տուֆե տպավորիչ շենքում, որը քաղաքի ճարտարապետական ինքնատիպ դիմագծի կարևոր մասն է։
Թանգարանը հնարավորություն է տալիս մոտիկից ծանոթանալու «Ֆրունզիկ» մականվամբ սիրված արտիստի անձնական և մասնագիտական աշխարհին։
Երկու հարկերում տեղակայված ցուցադրությունը ներկայացնում է նրա անցած ճանապարհը՝ գյումրեցի սովորական պատանուց մինչև խորհրդային կինոյի և թատրոնի լեգենդ։ Այցելուները կարող են տեսնել նրա անձնական կահույքը, այդ թվում՝ նրա հայտնի մեծածավալ մահճակալը, ինչպես նաև առօրյա իրեր, որոնք արտացոլում են դերասանի համեստ կենսակերպը։
Ցուցանմուշների մեջ իրենց առանձնահատուկ տեղն ունեն նրա կարիերայի հիշարժան մասունքները՝ բեմական հագուստներն ու այն ռեկվիզիտները, որոնք օգտագործվել են նրա ամենահայտնի դերերում՝ «Մեր մանկության տանգոն» և «Միմինո» ֆիլմերում։
Լուսանկարների, մրցանակների և անձնական նամակների հարուստ հավաքածուն թույլ է տալիս ավելի խորն ընկալել նրա բարդ բնավորությունը. մի մարդու, ով միլիոնավորներին ուրախություն էր պարգևում, բայց միաժամանակ կրում էր խորը ներքին լրջություն ու թախիծ։
Բացի սովորական թանգարան լինելուց, այս կառույցը Գյումրու կարևոր մշակութային կենտրոններից է։ Այն պահպանում է քաղաքի յուրօրինակ հումորն ու ոգին, որոնք Մկրտչյանն այդքան կատարյալ կերպով մարմնավորեց։ Գիդերի ուղեկցությամբ կազմակերպվող շրջայցերի և պահպանվող արխիվների միջոցով թանգարանն ապահովում է նրա մեծ ավանդի շարունակականությունը՝ կենդանի պահելով այն երկրպագուների և հետազոտողների նոր սերունդների համար։
«Ես ուզում եմ, որ մարդիկ ծիծաղեն, բայց ոչ թե ինձ վրա, այլ ինձ հետ» — Մհեր Մկրտչյան
